24
jun
Van Wie is het Onderwijs?
In kringen van Rijnlanders verkeren veel mensen die werken in het onderwijs. Heel veel leerkrachten, en ja, ook managers en bestuurders. Zij voelen zich daar blijkbaar thuis. Uit gesprekken met leerkrachten bleek me dat zij in hoge mate vinden dat ‘het onderwijs’ moet worden ‘teruggegeven’ aan de professionals. Ik vraag me af wat daar Rijnlands aan is. Is een Rijnlandse organisatie niet – naast veel andere zaken – ook een ‘waardengemeenschap’ van alle belanghebbenden? En betekent dat niet dat leerlingen, ouders en vertegenwoordigers van ‘de samenleving’ mede belanghebbend zijn? Sterker: zou het niet zo moeten zijn dat de leerling – en namens haar aanvankelijk vooral de ouders – principieel eigenaar moet zijn van haar eigen ontwikkeling en dat een school daaraan alleen maar dienstbaar mag zijn?
Het landelijk vernieuwingsprogramma ‘Passend Onderwijs’ is tot stilstand gekomen. Het zal interessant zijn te zien wat er nu gebeurt. Landelijke sturing en landelijke initiatieven zijn vrijwel geheel weggevallen. In sommige regio’s en scholen was men al druk doende met eigen initiatieven, experimenten en versterken van samenwerking. In andere regio’s was men nog niet verder dan het verstrekken van een onderzoeksopdracht om de goede wil te tonen. Zullen initiatieven nu doodbloeden? Zullen nieuwe vormen van samenwerking verdwijnen? Experimenten worden beëindigd? Of ziet men zijn kans om zelf het stuur te grijpen? 
Het redelijk succesvolle programma ‘Weer Samen Naar School’ en de alom erkende noodzaak van ‘Adaptief Onderwijs’ dreigen opgeslokt te worden door een nieuw vernieuwingsdebacle in het onderwijs: Passend Onderwijs. Op de website van de regiegroep staat een definitie: “Passend onderwijs is de ontwikkeling die het voor elke leerling mogelijk gaat maken optimaal gebruik te maken van de onderwijsvoorzieningen en alle ondersteuning die daarbij geboden kan worden.” Kennelijk sprak dat niet vanzelf, wat tamelijk schandelijk is. Maar de ‘oplossing’ is opnieuw een bureaucratisch gedrocht van regelzucht van bovenaf.